Het Regime
Bart De Wever zegt vandaag in De Standaard dat de N-VA niet op een stemming over BHV zal aansturen: ‘Dat zou een langdurige regimecrisis veroorzaken. Ik heb daar als N-VA’er geen schrik voor, maar dat is niet de agenda van het kartel’
Het is het woord regime dat mijn aandacht trok. Van Dale omschrijft het regime als:
1 [pej.] college dat een streng bewind voert
2 het leiden en regelen van zaken en personen krachtens formele bevoegdheid => bestuur
De eerste betekenis van regime en ook de betekenis die De Wever eraan geeft is pejoratief. De context waarin het woord ‘regime’ gebruikt wordt is vaak die van militaire junta’s of dictaturen: “het regime van Saddam Hoessein”, “in de Wit-Russische hoofdstad Minsk werd betoogd tegen het regime van de autoritaire president Aleksander Loekasjenko”, “het Castro-regime ” enzoverder.
Het gebruik van het woord regime voor onze democratie getuigt van weinig vertrouwen in diezelfde democratie: wie het woord voor onze democratie gebruikt zegt eigenlijk dat onze democratie geen democratie meer is, maar dat er een of ander duister regime regeert, dat middels allerhande slinkse methoden probeert haar macht te consolideren en daarbij niet terugschrikt om bepaalde bevolkingsgroepen te onderdrukken. Dat is een wel heel somber wereldbeeld. Het is daarom ook jammer dat De Wever zich op die manier uitsprak.
De Wever hanteert daarmee immers hetzelfde populistisch-poujadistische discours als het Vlaams Belang. Het VB heeft het voortdurend over hoe ons land “onder Verhofstadt en de Parti Socialiste steeds verder afglijdt naar een semi-dictatoriaal regime. Een regime waar andersdenkenden “met álle middelen” onschadelijk mogen gemaakt worden.” Of hoe de vakbonden het “Belgische regime steunen” en na de moord op Joe Van Holsbeeck “het regime in paniek raakte”.
Eind september verduidelijkte het VB zelf, naar aanleiding van een vrije tribune van filosoof Peter De Graeve, wat de partij met het woord ‘regime’ bedoeld: “Hij (De Graeve, nvdr) gebruikt bewust de term ‘regime’, en wijst daarbij op het feit dat de organisatie van dit land gekenmerkt wordt door een bestuursvorm, niet door een democratisch proces.”
Het VB is er diep van overtuigd dat we niet in een democratie maar in een ‘regime’ leven. Ter vergelijking heb ik via Google opgezocht hoe vaak de andere partijen de term gebruiken. Op de site van de Open VLD wordt de term slechts 8 keer gebruikt, en vaak ook in de tweede (niet pejoratieve) betekenis, bijvoorbeeld als het gaat over fiscale regimes. De sp.a refereert op haar site 12 keer naar de term, doorgaans wordt er mee verwezen naar dictaturen of militaire junta’s in het buitenland. Op de CD&V-site duikt de term 13 keer op, bij Groen! 33 keer (ook hier wordt vooral naar strenge, weinig democratische buitenlandse regimes verwezen). Op de site van de N-VA kwam ik het woord ‘regime’ 53 keer tegen, maar haast altijd in de reacties van de lezers, nooit in de teksten van de partij zelf.
Op de site van het Vlaamse Belang wordt het woord ‘regime’ 730 keer gebruikt.
Bart, wel zeker dat Bart DW de eerste, pejoratieve betekenis gebruikte? Ik had alvast begrepen dat het gewoon een ‘bestuurscrisis’ zou veroorzaken… Voor de rest wel leuk, die aantallen en type gebruik!
Hij zegt er expliciet bij dat hij er als “N-VA’er geen schrik van heeft”, daarmee verwijst hij haar de Vlaamse agenda van zijn partij. Op andere momenten zou hij het eigenlijk niet zo erg vinden, mocht het “Belgische regime” een crisis doorgaan. Maar nu zit hij in een regeringsonderhandeling en hij vult aan dat het op dit moment “niet de agenda van het kartel CD&V/N-VA is.”